De Bimbo-Box
leestijd 2 minuten

De Bimbo-Box

De Bimbo-Box

De aapjes hierboven zien er gloednieuw uit, maar zijn stokoud. Ze wachten al decennia op emplooi, verpakt in een kartonnen doos tussen honderden andere apendozen in een rommelige Duitse schuur. Dit is wat rest van een fenomeen waar honderdduizenden kinderen mee opgroeiden in de jaren zestig en zeventig: de Bimbo-Box.

Productie van Bimboboxen in het Duitse dorp Magstadt rond 1960. Links Walter Palme, tweede van rechts Walter Talk (archief Walter Palme).

Ook ik was dol op de aapjesorkesten, die stonden bij de roltrappen van de V&D en in speeltuinen. De apen hielden zich doodstil in hun automaat, tot je er met een muntje ziel in gooide. Dan begonnen ze als razenden te trommelen, blazen en rammelen op muziek van Herb Alpert. Magisch, vrolijk, een beetje eng mechanisch ook en onweerstaanbaar.

Er zijn nog heel weinig Bimbo-Boxen over, en nieuwe komen er niet bij. De bron is opgedroogd, de fascinatie voor mechanieken verdwenen. Maar jeugdsentiment is sterk en meer dan genoeg reden om op onderzoek uit te gaan: wat zit achter die kleine briljante schijnwereld van aapjes, lichtjes, palmbomen en nepgras?

Ik zocht het uit voor de VPRO-Gids, lees het verhaal hier. En ik maakte een documentaire voor de radio, mijn nieuwsgierigheid achterna:

De Bimbo-Box:   

Dit is de gehermonteerde versie uit augustus 2014. Na de oorspronkelijke uitzending in 2011 reageerden mensen met nieuwe verhalen, die ik heb verwerkt in de herhaling bij Onvoltooid Verleden Tijd.

Hoe groot het verband is weet ik niet, maar sinds die herhaling werd de Bimbo-Box weer erg populair; zij het niet bij kinderen maar onder verzamelaars. En bij dieven.

28 januari 2015: diefstal met steekkarretje van de aloude Bimbo-Box van warenhuis Vanderveen te Assen

Intussen ging V&D failliet en ontstond een run op de Bimbo-Boxen uit haar boedel, die deels per opbod werden verkocht. Een aantal Dordtenaren probeerde het aapjesorkest uit de plaatselijke V&D als cultureel erfgoed te redden en zamelde geld in onder het motto 'Hou de Aapjes in Dordt'. Helaas: tijdens de veiling moest de groep afhaken bij 7500 Euro. Gelukkig lukte het stadsgenoot en zakenman Gerrit Drenth wel voor het drievoudige. De Bimbo-Box werd feestelijk onthaald in zijn café 't Bevertje en Drenth vroeg mij een gelegenheidsboekje te verzorgen.

Waarin een bewerking van het verhaal uit de VPRO-Gids met veel extra beeld. De schitterende vormgeving is van Moker Ontwerp in Amsterdam. Ik heb nog een stapeltje liggen, neem contact op als u een exemplaar wilt ontvangen.