Net als mensen gebruiken dieren taal. En dat gaat vaak ver voorbij eenvoudige signalen. "Olifanten laten een rommelend geluid horen dat 'ik' betekent", vertelt de Oostenrijkse bioloog Angela Stöger-Horwath. "Olifanten kunnen zo wel honderd soortgenoten aan hun geluid herkennen. En een ander toon erachteraan betekent dan bijvoorbeeld honger. Maar de helft van hun taal kunnen we nog steeds niet verstaan." Haar Duitse collega Meike Artelt reist al maanden Europese dierentuinen af, zet een microfoon neer en wacht dagenlang op geluiden van olifanten. Ik stond er een paar dagen naast in verschillende dierentuinen.  Meike was al in Keulen, Berlijn en ik zocht haar op in Emmen en ook in Dublin Zoo, waar een groep van vijf leeft. Hele kalme dieren, tot Meike geluiden aan hen liet horen van olifanten uit Berlijn. We stonden achter de speaker en de kudde draafde op ons af. Nogal dreigend; je hoort ze niet komen, ze zijn er opeens. Ik was blij dat er nog een paar staaldraadjes tussen ons zaten. Ze wierpen met zand en dat valt nog mee, want het schijnt dat olifanten ook heel gericht met grote stenen kunnen gooien. Meike heeft afgelopen jaar veel bijzonder geluid opgenomen en haar apparatuur heeft het overleefd. Wel is een microfoon bijna opgegeten. Dit soort onderzoek is belangrijk om meer te weten over de intelligentie van de olifant. En misschien wel over zelfbewustzijn, zowat de laatste vermeende barrière tussen mens en dier. In De Volzinnen van de Olifant buigen ook bioloog-filosoof Bianca Janssen-Groesbeek en filosoof René ten Bos zich over de vraag: wat maakt ons mensen nou eigenlijk uniek? Is onze afstand tot de olifant en andere dieren wel zo groot?